روش تحقیق

هرگونه فعالیت منظم در مطالعه موضوعی

منظور، رسیدن به اصول کلی و ایجاد شناخت

هرتحقیق علمی با هدف افزودن به میزان شناخت در آن زمینه خاص پیش می رود

انجام تحقیق علمی فرایند طولانی و مراحل مختلفی دارد

فرایند تحقیق علمی

به مجموعه مراحل منظم و پیوسته ای که امر تحقیق علمی را از آغاز تا پایان امکان پذیر می سازد.

اصل اساسی در روش تحقیق، رعایت ترتیب و نظم فرایند کلی و خرده فرایندهای هر مرحله است.

فرایند تحقیق علمی باید پوشش دهنده کل عملیات مورد نیاز در انجام تحقیق باشد.

فرایند تحقیق علمی از 7 مرحله تشکیل شده که عناصر آن در چرخه ای قرار گرفته اند.

1.      انتخاب موضوع تحقیق

2.      بررسی متون حاضر

3.      ایجاد چارچوب مفهومی

4.      طرح سوالات و فرضیه های تحقیق

5.      تهیه فهرست نیازهای اطلاعاتی و تعیین راهبرد تحقیق

6.      انجام تحقیق

7.      تدوین گزارش تحقیق

1-   انتخاب موضوع تحقیق:

موضوع تحقیق ممکن است نظری یا علمی ناب باشد. (مانند تحقیق درباره نژاد پرستی.)

عملی و کاربردی باشد.(مانند راهکارهای کاهش رضایت شغلی کارکنان سازمان.)

محقق موظف است درابتدای تحقیق حوزه وسیعی را که مایل است درآن پژوهش کند مشخص سازد. باید ویژه ترین سوالی که قصد یافتن جوابش را از طریق بکاربردن روش تحقیق علمی دارد مشخص و تعریف کند و به سادگی کاری را که می خواهد انجام دهد بیان نماید.

2-   مرور متون تحقیق

الف)بررسی متون موجود شالوده تحقیق است:

شخص دیگری درگذشته این طرح مقدماتی راانجام نداده است.

عنوان پیشنهادی تحقیق برحسب نظری و روش شناسی منبع ایده های جدید باشد.

منبع قیاس باشد.

اطلاعات، بخش لاینفک و پشتیبان تحقیق است و دادههای تازه جمع آوری شده را کامل می کند.

ب)ضرورت بررسی متون تحقیق:

متغیرهای مهمی که بر موقعیت مسئله تاثیر گذارند نادیده گرفته نشده اند.

آگاهی بیشتر از متغیرهای مهمتر.

آزمون پذیری و تکرارپذیری یافته های پژوهش فعلی افزایش خواهد یافت.

بیان مسئله بادقت و وضوح بیشتری تدوین می شود.

بررسی موضوعی که قبلابررسی شده وقت تلف کردن است.

مسئله مورد بررسی از منظر جامعه علمی بااهمیت و مناسب قلمداد می شود.

3-   تدوین مدل یا چارچوب مفهومی

مدلسازی یا تدوین چارچوب مفهومی پلی است که میان ذهن و واقعیت برقرار می گردد.

روشی که با آن ارتباط میان تصور و واقعیت یعنی دنیای ذهنی و عینی، بطور تجسمی نمایش داده می شود.

تعیین چارچوب مفهومی: نوعی تجسم متحرک واقعیات ذهنی و تجسم مادی فکر است.

چارچوب مفهومی تحلیل: مفاهیم و فرضیه هایی که با هم ارتباط تنگاتنگی دارند و مجموعاَچارچوب تحلیلی منسجمی را تشکیل می دهند.

ایجاد چارچوب مفهومی مهمترین و دشوارترین بخش هر پروژه تحقیقاتی است که دارای 4 عنصر است:

1-      شناسایی مفاهیم

2-      تعیین مفاهیم

3-      بررسی روابط بین مفاهیم

4-      عملیاتی کردن مفاهیم

اگر         

الف) ماهیت کیفی= با تعیین نحوه ارزیابی

ب) ماهیت کمی= با نحوه شناسایی و ارزیابی

انواع تحقیق: 1- توصیفی                    2- تشریحی و ارزیاب

تحقیق توصیفی:

به ندرت به چارچوب مفهومی پیچیده نیاز دارد، اما تعریف واضح و مشخص مفاهیم آن ضرورت دارد.

تحقیق تشریحی و ارزیاب:

به چارچوب مفهومی به خوبی طراحی شده ای نیازمند است که شالوده تشریح و ارزیابی تحقیق را بنا می کند.

عامل اصلی اکثر تحقیق ها ، تشریح روابط بین مفاهیم است.

چارچوب مفهومی:

برای تحت پوشش قراردادن دامنه وسیعی از وضعیت و شرایط تحقیق بکار رفته است.

زمانی بکارمی آیدکه،چارچوب انتخاب شده به فعالیت هایی چون برنامه ریزی و بازاریابی در درون سازمان مربوط می شود.

مدل:

چارچوب نظری (تحقیق بیشترعلم محور باشد)در زمانی که تحقیق در ماهیت خود کمی است.

I=a+bA

4-   بیان سوال ها و فرضیه های پژوهشی

الف) انواع پرسشهای تحقیق

ب) مقیاس و حدود مسئله

ج) قابلیت پاسخگویی به سوالات تحقیق

د) فرضیه های تحقیق

انواع پرسشهای تحقیق

توصیفی: معمولا از کلمات «چیست»و«چگونه است» استفاده می شود.

رابطه ای: چگونگی رابطه دو یا چند متغیر بررسی می شود.

تفاوتی: با تفاوت سطوح متغیرها سروکار دارند.

آزمون قابلیت پاسخگویی:

امکان پاسخگویی به سوالاتی که تحقیق مطرح می سازد.

فرضیه: نوعی حدس زیرکانه در مورد حل یک مسئله است.

رابطه ای فرضی بین دو یا چند متغیر است که در قالب عبارات قابل آزمون مطرح شده اند.

عبارت یا قضیه ای که با اشاره به مطالعه تجربی آزموده شود.

فرضیه صفر(H0): رابطه مثبت بین مفروضات وجود دارد.

فرضیه مخالف(H1):رابطه مثبت بین مفروضات وجود ندارد.

فرضیه صفر زمانی سودمند است که محقق بخواهد با استفاده از تحلیلهای آماری با قضیه ای مخالفت یا موافقت کند.

5-   فهرست نیازهای اطلاعاتی و تعیین راهبرد تحقیق

الف) روش تحقیق

ب) جامعه و نمونه آماری

ج) روشهای جمع آوری داده ها

د) روشهای تحلیل داده ها

ه) بودجه و جدول زمان بندی

6-   اجرای تحقیق

جزء مهمترین اجزای فرایند تحقیق بشمار می آید.

7-   تدوین گزارش تحقیق

نگارش گزارش تحقیق به محض شروع پروژه آغاز می شود.

چرا که تمامی مراحل اولیه با پیش رفتن پروژه نوشته میشوند.